ข้อมูลทั่วไป
| ตะไคร้
| (Lemon Grass, Lapine)
| Cymbopogon citratus Stapf
| fam. : GRAMINAE
|
| ชื่ออื่น
| ตะไคร้แกง (กลาง) จะไคร (เหนือ) เหลอะเกรย ห่อวอตะโป (กะเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน) คาหอม (ฉาน, เงี้ยว-แม่ฮ่องสอน) ไคร ไพเล็ก (ใต้) หัวไคลิง (เขมร-ปราจีน) เชิดเกรย (เขมร-สุรินทร์)
|
| การใช้ประโยชน์
| |
ใช้เป็นอาหาร ต้นสด นำมาแต่งกลิ่นเป็นอาหาร เป็นเครื่องเทศ เช่น เป็นส่วนผสมของเครื่องแกงต่างๆ ต้มยำ ยำต่างๆ ต้นสด ทำน้ำตะไคร้ได้
คุณค่าทางโภชนาการ ทั้งต้น มีน้ำมันหอมระเหย โดยเฉพาะลำต้นใต้ดินและบนดิน ถ้ากลั่นด้วยไอน้ำจะให้น้ำมันหอมระเหย ชื่อ Lemongrass oil น้ำมันนี้สามารถยับยั้งการเจริญเติบโตของแบคทีเรียได้ มีเมนทอล แคลเซียม และอื่นๆ
- ใช้เป็นยา ทั้งต้น เป็นยารักษาโรคหืด แก้ปวดท้องขับปัสสาวะและแก้อหิวาตกโรค เป็นยาทานวดก็ได้ หัว รักษาเกลื้อน แก้ท้องอืดท้องเฟ้อ แก้ ปัสสาวะพิการ แก้นิ่ว บำรุงธาตุ แก้อาการขัดเบา ใบสด จะช่วยลดความดันโลหิตสูง แก้ไข้ ราก เป็นยาแก้ไข้เหนือ ปวดท้องและท้องเสีย ต้น เป็นยาแก้ขับลม แก้เบื่ออาหาร แก้ผมแตกปลาย แก้โรคทางเดินปัสสาวะ นิ่ว และเป็นยาบำรุงไฟธาตุให้เจริญ
น้ำตะไคร้ 
ส่วนผสม - ตะไคร้ 2-3 ต้น
- น้ำสะอาด 2-3 ถ้วย
- น้ำตาลทราย 1-½ ขีด
- น้ำแข็ง
วิธีทำ - นำต้นตะไคร้ตัดใบออก แล้วล้างน้ำให้สะอาด ตัดเป็นท่อนสั้นๆ ทุบพอแตก ใส่หม้อเติมน้ำเติมน้ำตาล 1-1/2 ขีด ตั้งไฟพอเดือดกรองน้ำ นำน้ำสมุนไพรตั้งไฟให้เดือดประมาณ 3 นาที ยกลงกรองใส่ขวดนึ่ง 20-30 นาที เย็นแล้วเก็บใส่ตู้เย็น จะได้น้ำตะไคร้สีเหลืองอมเขียวอ่อนๆ ใส มีกลิ่นหอมตะไคร้